Door Alexander Groenheide | De Kamer van Sociale Waarden
Op 20 juni 2025 stemde de ministerraad in met een wetsvoorstel dat het verheerlijken van terrorisme en het openlijk betuigen van steun aan zogenaamde terroristische organisaties strafbaar stelt. Op het eerste gezicht lijkt dit voorstel een logische stap om onze samenleving te beschermen tegen extremisme. Maar wie goed kijkt, ziet dat deze wet een democratisch hellend vlak introduceert.
Een wet tegen woorden – niet tegen geweld
De wet richt zich niet op het plegen van geweld, maar op het uitspreken van solidariteit, het delen van symbolen, en het publiceren van beeldmateriaal met politieke betekenis. Daarmee wordt het niet het handelen, maar de gedachte die bestraft wordt.
Een vlag. Een symbool. Een toespraak. Een gedeelde video. Alles kan voortaan worden uitgelegd als “verheerlijking van terrorisme” – zelfs wanneer het een uiting is van verzet tegen onderdrukking, of een oproep tot rechtvaardigheid.
Palestina: de ongemakkelijke waarheid
Neem Palestina. Het verzet van het Palestijnse volk tegen militaire bezetting is, volgens het internationaal recht, een gerechtvaardigde strijd voor zelfbeschikking. Dat is vastgelegd in diverse resoluties van de Verenigde Naties en de Conventies van Genève.
Toch wordt het verzet vaak als ‘terrorisme’ bestempeld, en gelijkgesteld aan extremistische organisaties zonder onderscheid tussen burgerlijk verzet, militaire actie en extremistisch geweld. Dat is geen juridische, maar een politieke keuze. En deze wet bouwt daar op voort.
Mandela, Malcolm en Gandhi
De geschiedenis leert ons dat wie strijdt tegen onderdrukking vaak eerst wordt bestempeld als terrorist.
- Nelson Mandela stond tot 2008 op de Amerikaanse terrorismelijst.
- Gandhi werd door de Britse kolonisator gezien als bedreiging voor de openbare orde.
- Malcolm X werd bespioneerd als extremist.
Zij waren geen terroristen. Zij waren mensen die zich verzetten tegen structureel onrecht. De helden van morgen, worden vaak vervolgd als de vijanden van vandaag.
Vrijheid van meningsuiting in gevaar
Onze Grondwet garandeert vrijheid van meningsuiting (artikel 7). Die vrijheid betekent ook het recht om tegenspraak te bieden tegen de heersende macht – zelfs wanneer die macht bepaalt wie er “terrorist” is.
Deze wet maakt het mogelijk om mensen te vervolgen die opkomen voor de rechten van onderdrukte bevolkingsgroepen. Het leidt tot zelfcensuur, angst, en de criminalisering van activisme.
Dit is geen bescherming van de democratische rechtsstaat, dit is haar ontmanteling.
Van rechtsstaat naar angststaat?
Als woorden gevaarlijker worden geacht dan daden, als solidariteit wordt bestraft, als symbolen gevaarlijker zijn dan wapens – dan verandert de rechtsstaat langzaam in een angststaat. De werkelijke bedreiging komt dan niet van buitenaf, maar van binnenuit.
Oproep aan burgers, journalisten en juristen:
- Sta op voor het recht om vrij te spreken.
- Verdedig het recht op solidariteit.
- Herken de herhaling van geschiedenis.
Deze wet is in strijd met de Grondwet, met internationaal recht, én met de menselijke waardigheid.
Vandaag zijn het de Palestijnen. Morgen ben jij het.
Over de auteur:
Alexander Groenheide is oprichter van De Kamer van Sociale Waarden, een stichting die opkomt voor mensenrechten, democratische waarden en maatschappelijke participatie.
📚 Juridische Bronnen
- Advies van het Internationaal Gerechtshof (ICJ), 9 juli 2004 – “Legal Consequences of the Construction of a Wall in the Occupied Palestinian Territory”
Weesopvolgend: het ICJ oordeelde dat de Israëlische muur en het regime in Palestijns gebied in strijd zijn met internationaal recht Tweede Kamer - ICJ Advisory Opinion, 19 juli 2024 – “Legal Consequences… including East Jerusalem”
Deze herbevestiging verklaart de Israëlische bezetting en nederzettingen illegaal en juridisch onrechtmatig icj-cij.org - Overheid.nl – Internetconsultatie wetsvoorstel “strafbaarstelling verheerlijken terrorisme”
Officiële beschrijving van het wetsvoorstel volgens Wetgevingskalender en consultatieportaal Eerste Kamer - Rijksoverheid – Persbericht ministerraad, 20 juni 2025
Uitleg van de ministerraad over de consultatie van het wetsvoorstel tegen verheerlijking van terrorisme NOS - Wetgevingskalender – ‘Wijziging van het Wetboek van Strafrecht’
Legt uit dat het wetsvoorstel aansluit bij Regeerprogramma 2024–2028 en de details van de strafrechtelijke wijzigingen Rijksoverheid
📰 Media Bronnen
- NOS – “Verheerlijken terrorisme moet strafbaar worden” (20 juni 2025)
Verslaggeving over het kabinetsvoornemen van Justitie en Veiligheid om het verheerlijken van terrorisme strafbaar te stellen Internet - Headliner / De Telegraaf – “Terrorismeverheerlijking moet strafbaar worden”
Geeft inhoudelijk weer wat mogelijk strafbaar wordt gesteld en wat dit betekent voor vrijheden en sociale media Headliner - De Kanttekening – “Zorgen om wetsvoorstel dat steunbetuiging terrorisme strafbaar stelt”
Kritische reflectie op hoe het wegvallen van de oproepvereiste de reikwijdte van strafbaarheid vergroot de Kanttekening
🧠 Bronnen over internationaal recht & achtergrond
- APA / Vox analyse – “What does Israel’s ‘right to self-defense’ actually mean?”
Bespreekt juridisch debat over Israëlische zelfverdedigingsclaims tegenover de ICJ-oordeel over bezetting Voxicj-cij.org - Reuters – “Top UN court says Israel’s occupation… is illegal” (19 juli 2024)
Verslag over de uitspraken van het ICJ en de oproep aan staten geen steun te verlenen aan de bezetting icj-cij.org - The Guardian – “UK should stop arming Israel after ICJ advisory ruling”
Analyse van Philippe Sands KC over de rechtsgevolgen van het ICJ-oordeel en nationale wapenpolitiek The Guardian - Le Monde / International – “Occupied Palestinian ‘territories’ or ‘territory’? ICJ insists on singular”
Verduidelijkt de juridische interpretatie dat de Palestijnse gebieden als één geheel rechtsgebied beschouwd moeten worden Le Monde.fr - Financial Times – “The ICJ’s damning verdict”
Samenvattende analyse van het ICJ-oordeel over bezetting, illegale nederzettingen en internationale implicaties Financial Times
