In 2020 is de monetaire grondslag van de euro fundamenteel gewijzigd. Dit heeft directe gevolgen voor hoe geld werkt—zowel fysiek in je portemonnee als digitaal op je bankrekening. Maar wat betekent dat nu eigenlijk voor jou? Wat is de waarde van het geld dat je vandaag bezit vergeleken met vóór 2020? En belangrijker nog: wie profiteert van deze verandering?
Het verschil tussen vóór en na 2020
Vóór 2020 hadden centrale banken en commerciële banken een redelijk voorspelbare rol in het financiële systeem. Commerciële banken creëerden geld via kredietverlening, maar waren afhankelijk van renteopbrengsten om te bestaan. Centrale banken beïnvloedden de economie door de rentestanden te manipuleren. Hoewel dit systeem verre van perfect was—het gaf de macht aan private instellingen—werkte het op een manier die nog enige controle door de markt en de samenleving toeliet.
Na 2020 is dit veranderd. De ECB heeft haar rol uitgebreid, waarbij ze niet alleen direct invloed heeft op geldcreatie maar ook op de waarde van bestaande tegoeden. Dit heeft onder andere drie grote gevolgen:
- Geldcreatie zonder tussenkomst van commerciële banken
Waar geldcreatie voorheen vooral gebeurde door commerciële banken die leningen uitgaven, heeft de ECB sindsdien meer directe controle gekregen. Dit betekent dat centrale banken directer kunnen sturen op geldstromen en liquiditeit, zonder afhankelijk te zijn van de commerciële sector. Hierdoor zijn staatsleningen en grote bedrijven bevoorrecht boven particulieren en kleine ondernemers. - Inflatie en rente als verdelingsmechanisme
In theorie kan de centrale bank geld bijdrukken om de economie te stimuleren. Maar omdat dit niet evenredig bij iedereen terechtkomt, stijgt de inflatie vooral voor consumenten en kleine bedrijven, terwijl grote spelers (banken, hedgefondsen, multinationals) profiteren van goedkopere leningen en financiële speculatie. Dit betekent dat de reële waarde van geld dat je op je rekening hebt, sneller daalt dan voorheen. - Kapitaal vloeit omhoog, niet omlaag
De renteverhogingen van de afgelopen jaren zijn een direct gevolg van deze nieuwe monetaire ordening. Ze maken lenen duurder voor burgers en kleine bedrijven, terwijl grote bedrijven en financiële instellingen blijven profiteren van eerdere goedkope leningen en investeringen. Dit zorgt ervoor dat kapitaal zich ophoopt bij de rijkste partijen en steeds minder terugvloeit naar de samenleving.
Streeft dit systeem naar inclusiviteit?
Het antwoord is een duidelijk nee. In de huidige opzet creëert het systeem structurele ongelijkheid. Hoe hard je ook werkt, de waarde van je arbeid wordt steeds minder waard ten opzichte van het kapitaal dat in financiële markten circuleert. Dit betekent dat geld, dat in essentie een ruilmiddel zou moeten zijn, steeds meer verandert in een instrument om macht te concentreren. En dit leidt tot een paradox: terwijl de productiviteit en welvaart wereldwijd stijgen, neemt de financiële afhankelijkheid van de meeste mensen toe.
Wat we nu zien, is een wereld waarin schulden en rente een constante druk vormen. Inflatie zorgt ervoor dat spaargeld verdampt, terwijl lonen achterblijven. En door de structurele aard van dit systeem, wordt armoede niet alleen een individueel probleem, maar een systemisch fenomeen.
Hoe zou het anders kunnen?
De waardegedreven samenleving biedt een alternatief. In plaats van een systeem dat waarde concentreert bij een selecte groep, kunnen we bouwen aan een economie waarin overvloed gedeeld wordt. Dit is geen utopie, maar een realistisch model waarin mensen samenwerken en hun competenties inzetten op basis van gedeelde waarde in plaats van financiële afhankelijkheid.
Op de website van De Kamer van Sociale Waarden kun je alles lezen over hoe zo’n systeem eruit kan zien. Een samenleving waarin mensen niet afhankelijk zijn van rente en inflatie, maar van gedeelde overvloed. Waarbij samenwerking en vertrouwen de basis vormen in plaats van schulden en afhankelijkheid.
Wil je weten hoe dat mogelijk is? Bezoek www.dekvsw.nl en ontdek hoe we een eerlijke en inclusieve toekomst kunnen bouwen.
Lees de volledige juridische en economische analyse over deze onzichtbare valutatransitie op:
https://www.dekvsw.nl/de-onzichtbare-valutatransitie-een-juridische-en-economische-analyse/
